Giảm dấu chân các-bon trên vùng di sản

Không phô trương bằng những khẩu hiệu hoa mỹ, vùng đất di sản Ninh Bình đang từng bước hiện thực hóa cam kết “xanh hóa” bằng những việc làm cụ thể: từ nhịp chèo tay rẽ nước trên dòng Sào Khê, những bước chân du khách không dấu rác thải, cho đến chiến lược phát triển mô hình du lịch Net Zero đồng bộ và đầy bản sắc.

Nhịp chèo không khói và sinh kế xanh dưới chân núi đá

Về Tam Cốc, Tràng An những ngày này, cảm giác thư thái, thanh bình như bao trùm lấy không gian. Giữa mênh mông sông nước Sào Khê và những dãy núi đá vôi sừng sững, tiếng khua mái chèo róc rách của những người lái thuyền trở thành âm thanh chủ đạo. Không tiếng động cơ, không khói bụi xăng dầu, hàng nghìn chiếc thuyền gỗ thủ công mẫn cán đưa du khách nhẹ nhàng lướt qua các hang động kỳ thú.

Số liệu thực chứng từ Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình cho thấy, hiện nay riêng tại Khu du lịch Tràng An đã có khoảng 4.000 chiếc thuyền chèo tay thủ công đang hoạt động, cùng hệ thống xe điện phục vụ đưa đón khách. Việc kiên quyết nói “không” với động cơ đốt trong trên các tuyến đường thủy nội địa, giao thông nội bộ không chỉ giúp bảo vệ hệ sinh thái thủy sinh mà còn giữ gìn bầu không khí trong lành, tránh phát thải khí nhà kính.

Ông Markus, du khách Đức nhận xét: “Chúng tôi nhận thấy Ninh Bình đang đi đúng hướng khi đưa rất nhiều phương tiện giao thông điện vào phục vụ du lịch. Dù Ninh Bình đã làm rất tốt ở khâu phương tiện xanh, nhưng công tác thu gom và xử lý rác thải nhựa trong tự nhiên vẫn cần được thực hiện quyết liệt và khắt khe hơn nữa để vùng đất này giữ trọn vẻ đẹp hiếm có”.

Khi triết lý bản địa “hòa mạng” du lịch xanh

Không chỉ dừng lại ở khâu vận chuyển hay lưu trú, giảm “dấu chân các-bon” ở Ninh Bình còn được bồi đắp từ chính những mô hình sản xuất nông nghiệp – dược liệu tuần hoàn. Điển hình là câu chuyện khởi nghiệp tại Hợp tác xã Sinh Dược, một điểm kết nối du lịch trải nghiệm xanh đầy ấn tượng.

Chị Lê Thị Hương, nhân viên HTX Sinh Dược, chia sẻ về hành trình khôi phục làng nghề gắn liền với mục tiêu giảm phát thải: “Hành trình của chúng tôi xuất phát từ khát vọng trở về với cội nguồn di sản, vận dụng các bài thuốc cổ truyền từ thời Thiền sư Nguyễn Minh Không. Để giảm dấu chân các-bon, HTX ưu tiên canh tác các loại dược liệu bản địa như tía tô, mướp đắng, sả chanh theo hướng tự nhiên, hoàn toàn không dùng phân bón hóa học. Quá trình sản xuất xà bông thủ công áp dụng phương pháp xà phòng hóa ít tiêu tốn năng lượng, đặc biệt là không xả thải hóa chất độc hại ra nguồn nước và môi trường xung quanh”.

Sự tích hợp đa giá trị giữa sản xuất xanh, bảo vệ nguồn nước và phục vụ du lịch trải nghiệm như ở Sinh Dược hay Thung Nham, Vedana, Emeralda… đã chứng minh một thực tế: Giảm phát thải không làm suy giảm tăng trưởng, mà ngược lại, đang tạo ra những sản phẩm du lịch độc đáo, kéo dài thời gian lưu trú và gia tăng mức chi tiêu của du khách.

Tư duy chiến lược và quyết sách Net Zero

Để có được một điểm sáng du lịch xanh đồng bộ, Ninh Bình không chỉ dựa vào nỗ lực tự phát của người dân hay doanh nghiệp, mà đã định hình một tư duy phát triển bài bản, xuyên suốt từ cấp chính sách đến hành động.

Ông Bùi Văn Mạnh – Giám đốc Sở Du lịch tỉnh Ninh Bình khẳng định: “Định hướng xuyên suốt của ngành du lịch Ninh Bình là phát triển dựa trên triết lý ‘Phụng dưỡng thiên nhiên, bảo tồn di sản’. Tỉnh đang khẩn trương hoàn thiện và triển khai Đề án du lịch Net Zero, tập trung vào các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi năng lượng xanh, áp dụng tiêu chuẩn du lịch carbon thấp và chuyển đổi số trong quản lý văn hóa – sinh thái”.

Ông Bùi Văn Mạnh nhấn mạnh, để hành trình xanh hóa đi vào chiều sâu, tỉnh Ninh Bình đã chủ động áp dụng các cơ chế hỗ trợ tài chính cụ thể theo Nghị quyết số 44/NQ-HĐND của HĐND tỉnh. Theo đó, tỉnh hỗ trợ tối đa 50 triệu đồng cho mỗi lớp đào tạo, tập huấn về nghiệp vụ, kỹ năng quản lý và chuyển đổi xanh; hỗ trợ các doanh nghiệp, cơ sở lưu trú tham gia các hoạt động xúc tiến, quảng bá sản phẩm du lịch xanh từ 30 triệu đồng (trong nước) đến 100 triệu đồng (tại thị trường châu Âu).

Đến nay, toàn tỉnh đã có gần 30 cơ sở dịch vụ du lịch được Hiệp hội Du lịch Việt Nam công nhận nhãn “Du lịch xanh”.

Ninh Bình không dừng lại ở không gian di sản Tràng An hay Tam Cốc. Trong chiến lược mở rộng không gian du lịch gắn với quy hoạch đô thị di sản thiên niên kỷ, Ninh Bình đang hướng mạnh ra vùng ven biển với các điểm đến như Hải Thịnh, Cồn Nổi, Khu bảo tồn thiên nhiên Xuân Thủy, Vân Long… Khai thác không gian văn hóa biển, ẩm thực biển và các làng nghề truyền thống trên nền tảng sinh thái bền vững sẽ là bước đi tiếp theo để giữ vững mạch giảm “dấu chân các-bon”.

Giảm dấu chân các-bon trên vùng di sản không chỉ là lời cam kết trách nhiệm với cộng đồng quốc tế, mà đang trở thành thương hiệu và bản sắc riêng của du lịch Ninh Bình. Bằng việc kiên trì triết lý sống hòa hợp với tự nhiên, Ninh Bình đang chứng minh: Kinh tế du lịch hoàn toàn có thể cất cánh bền vững mà không cần phải đánh đổi môi trường.

Nguồn: nongnghiepmoitruong.vn